Roszczenie można kierować do jego ubezpieczyciela

W obliczu wypadków i szkód, § 115 VVG odgrywa kluczową rolę w procesie dochodzenia odszkodowania. Osoby poszkodowane mogą kierować swoje roszczenia bezpośrednio do ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej. Dzięki temu nie musimy czekać na działania sprawcy, co znacząco ułatwia uzyskanie należnych świadczeń.

Nowelizacja dyrektywy UE z 2021 roku, uchwalona 11 kwietnia 2024 roku, wprowadza istotne zmiany w tym zakresie. Zmiany te wejdą w życie 17 kwietnia 2024 roku, co oznacza, że regulacje będą dostosowane do aktualnych potrzeb poszkodowanych. Warto zauważyć, że przepisy te dotyczą głównie ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej, co ma kluczowe znaczenie w sytuacjach, gdy dochodzenie roszczeń od sprawcy jest utrudnione.

W dalszej części artykułu przyjrzymy się skutkom prawnym wynikającym z tego przepisu oraz jego znaczeniu w kontekście nowelizacji. Omówimy również, jak skonsolidowany tekst VVG, dostępny w Gesetze im Internet, wskazuje na zmiany wprowadzone 26 maja 2026 roku.

Kluczowe informacje

• Osoby poszkodowane mogą dochodzić roszczeń bezpośrednio od ubezpieczyciela.
• Nowelizacja z 11 kwietnia 2024 roku wprowadza istotne zmiany.
• Regulacja dotyczy ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej.
• Skonsolidowany tekst VVG został zmieniony 26 maja 2026 roku.
• Ułatwienia w dochodzeniu roszczeń dla poszkodowanych.

Nie musisz prosić sprawcy o zapłatę. § 115 VVG — kiedy przysługuje roszczenie bezpośrednie?

Kiedy wystąpią szkody, warto wiedzieć, jak można dochodzić swoich praw. Poszkodowany ma prawo skierować roszczenie bezpośrednio do ubezpieczyciela, gdy istnieje odpowiedzialność sprawcy oraz jedna z przesłanek określonych w § 115 ust. 1 VVG.

Pierwszą przesłanką jest obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej, które wynika z § 1 Pflichtversicherungsgesetz lub § 3 Auslandsfahrzeug-Pflichtversicherungsgesetz. To ubezpieczenie stanowi podstawę dla roszczenia.

Drugą przesłanką jest wszczęcie postępowania upadłościowego. W takim przypadku, jeżeli wniosek zostanie oddalony z powodu braku masy, może to prowadzić do sytuacji, w której roszczenie jest również oddalone. Ustanowienie tymczasowego zarządcy masy upadłości jest trzecią przesłanką, która umożliwia dochodzenie roszczenia.

Warto również zauważyć, że nieznane miejsce pobytu ubezpieczającego uruchamia możliwość dochodzenia odszkodowania bezpośrednio od ubezpieczyciela. Poszkodowany musi wykazać zarówno własny Schadensersatzanspruch, jak i konkretną przesłankę zastosowania przepisu.

Zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela i zasady wypłaty odszkodowania

Zrozumienie zasad wypłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela jest istotne dla poszkodowanych. Roszczenie istnieje w granicach obowiązku świadczenia ubezpieczyciela wynikającego ze stosunku ubezpieczenia. W przypadku, gdy obowiązek świadczenia nie istnieje, zakres odpowiedzialności określa § 117 ust. 1-4 VVG.

Ubezpieczyciel ma obowiązek spełnić odszkodowanie w pieniądzu, co oznacza, że nie może zaspokoić roszczenia poprzez naprawę rzeczy. Warto zauważyć, że zarówno ubezpieczyciel, jak i odpowiedzialny ubezpieczający odpowiadają wobec poszkodowanego jako dłużnicy solidarni. Dzięki temu poszkodowany ma prawo dochodzić całości należnego świadczenia od wybranego dłużnika.

Przepisy o solidarności nie rozstrzygają jednak automatycznie rozliczeń wewnętrznych między ubezpieczycielem a ubezpieczającym po wypłacie odszkodowania. Dlatego ważne jest, aby zrozumieć, jak te zasady wpływają na proces dochodzenia roszczeń.

Przedawnienie roszczenia, zgłoszenie szkody i wstrzymanie biegu terminu

W kontekście dochodzenia roszczeń, kluczowe jest zrozumienie terminów przedawnienia. Roszczenie wobec ubezpieczyciela przedawnia się w takim samym terminie jak roszczenie odszkodowawcze wobec odpowiedzialnego ubezpieczającego. Bieg przedawnienia rozpoczyna się w tym samym momencie co przedawnienie roszczenia wobec ubezpieczającego.

Warto zauważyć, że roszczenie przedawnia się najpóźniej po dziesięciu latach od wystąpienia szkody. Zgłoszenie roszczenia ubezpieczycielowi zawiesza bieg przedawnienia do chwili doręczenia decyzji poszkodowanemu w formie tekstowej. To zawieszenie jest kluczowe dla poszkodowanych, ponieważ daje im dodatkowy czas na dochodzenie swoich praw.

W tabeli poniżej przedstawiamy najważniejsze zasady dotyczące przedawnienia i zgłaszania roszczeń:

Data doręczenia decyzji ubezpieczyciela ma znaczenie praktyczne. Dlatego warto zachować zgłoszenie, potwierdzenie odbioru oraz późniejszą korespondencję, aby mieć pewność, że wszystkie formalności zostały dopełnione.

Wniosek

§ 115 VVG daje poszkodowanemu prawo do bezpośredniego dochodzenia świadczenia od ubezpieczyciela w trzech sytuacjach ustawowych. Jedną z nich stanowi obowiązkowe OC określone w § 1 Pflichtversicherungsgesetz albo § 3 Auslandsfahrzeug-Pflichtversicherungsgesetz. Upadłość, oddalenie wniosku z powodu braku masy czy brak ustalonego miejsca pobytu ubezpieczającego same w sobie nie zamykają drogi do roszczenia.

Świadczenie ma formę pieniężną, a ubezpieczyciel i odpowiedzialny ubezpieczający odpowiadają solidarnie wobec poszkodowanego. Maksymalny termin przedawnienia wynosi dziesięć lat. Zgłoszenie roszczenia zawiesza jego bieg aż do doręczenia decyzji w formie tekstowej.

Przy analizie konkretnej sprawy porównajmy aktualny tekst VVG w Gesetze im Internet z §§ 116, 119, 120 i 124 oraz materiałami JuraForum. Niemiecki termin „versicherer” oznacza ubezpieczyciela, a „anspruch” — roszczenie. Warto też sprawdzić, jak przepisy opisują rolę versicherer w danej sprawie.